selefi vahhabi ne demek?

Selefi-Vahhabi Hakkında Bilgi

Selefi-Vahhabi terimi, İslam'ın erken dönemlerine (Selef) dönmeyi ve bu dönemin uygulamalarını titizlikle takip etmeyi amaçlayan bir hareketi ifade eder. Genellikle eşanlamlı olarak kullanılsa da, bazı farklılıklar bulunmaktadır.

Temel İlkeler:

  • Tevhid: Allah'ın birliği ilkesine aşırı vurgu yapılır ve şirke karşı katı bir tutum sergilenir. Bu, türbeleri ziyaret etmek, aracılar kullanmak gibi eylemleri reddetmeyi içerir. (https://www.nedemek.page/kavramlar/tevhid)
  • Sünnet'e Bağlılık: Hz. Muhammed'in (s.a.v.) sünnetine (davranış ve sözlerine) sıkı bir şekilde bağlı kalınması savunulur. Sünnetin literal yorumuna önem verilir. (https://www.nedemek.page/kavramlar/sünnet)
  • Bid'at Karşıtlığı: İslam'a sonradan eklenen her türlü yenilik (bid'at) reddedilir. Dini ritüellerde ve uygulamalarda yeniliklere karşı çıkılır. (https://www.nedemek.page/kavramlar/bid'at)
  • Selef'in Anlayışı: İslam'ın ilk üç neslinin (Sahabeler, Tabiin, Tebe-i Tabiin) dini anlama biçiminin en doğru ve ideal olduğu kabul edilir.

Tarihsel Kökenleri:

  • Vahhabilik: 18. yüzyılda Muhammed bin Abdülvahhab tarafından Suudi Arabistan'da ortaya çıkmıştır. Amaç, İslam'ı "saflaştırmak" ve dönemin yaygın hurafelerinden arındırmaktı.
  • Selefilik: Daha geniş bir kavram olup, 19. yüzyılın sonlarında ve 20. yüzyılın başlarında Mısır'da ortaya çıkan modernist İslam düşüncesiyle de ilişkilidir. Ancak günümüzde genellikle Vahhabilik ile benzer anlamda kullanılmaktadır.

Farklı Akımlar:

Selefi-Vahhabi düşünce içinde farklı akımlar bulunmaktadır:

  • Siyasal Cihatçı Selefilik: Şiddeti meşru gören ve siyasi amaçlara ulaşmak için cihatı savunan akımdır. (https://www.nedemek.page/kavramlar/cihat)
  • Siyasi Selefilik: Siyasi arenada aktif olarak yer almayı ve İslamcı partiler aracılığıyla hedeflerine ulaşmayı amaçlayan akımdır.
  • İlmi Selefilik (Sessiz Selefilik): Siyasi eylemlerden uzak duran, tebliğ ve eğitime odaklanan akımdır.

Eleştiriler:

Selefi-Vahhabi düşünce, diğer Müslüman gruplar ve akademisyenler tarafından çeşitli açılardan eleştirilmektedir:

  • Katı ve literal yorum: Dini metinleri katı bir şekilde yorumladıkları ve farklı görüşlere hoşgörü göstermedikleri eleştirisi yapılmaktadır.
  • Tarihselcilikten uzaklık: Tarihsel ve kültürel bağlamı göz ardı ederek, geçmişi idealize ettikleri ve günümüz sorunlarına çözüm üretmekte yetersiz kaldıkları savunulmaktadır.
  • Tekfir: Kendileri gibi düşünmeyen Müslümanları "kafir" ilan etme eğiliminde oldukları eleştirisi yapılmaktadır. (https://www.nedemek.page/kavramlar/tekfir)

Bu bilgiler, Selefi-Vahhabi teriminin genel bir özetini sunmaktadır. Daha detaylı bilgi için akademik kaynaklara ve farklı bakış açılarına başvurmak önemlidir.